Zelf doen

Terug

Bas schreef onder meer voor/over

abonnee-tv • accountantskantoor • 'actieve' kleding • afvaltransport •  antwoordnummers • apparatuur zoetwarenindustrie • appartementencomplex Curaçao • arbeidsmarktre-integratie • architectuur en stedenbouw • asset management • autoproductieprocessen • audio- en videoapparatuur • automatiseringsmedewerkers • autotelefoons • bananen • bankdiensten • bankspaaracties • basisschool • beitsen • belevenissen • betonbouw • biergeschiedenis • boekhandel • bouw- en aannemingsbedrijf • bouwsparen • brandblusapparatuur • brand identity • brood • brouwerijdiensten • businessseats voetbalclub • carports • chemie- en materialenconcern • copiers • cosmetica • databased marketing • diagnostische tests en materialen •digitale televisie • digitale archivering • drogisterijketen •elektronisch betalingsverkeer • elektrotechnische systeemintegratie • energiemaatschappij • executive search • exposanten- en bezoekerswerving •facility management • financiële advisering • flexwerkers callcenters • flexwerkplekken • fondswerving • forteiland • fotografie • fotomaterialen • frisdrankenautomaten • fruitdrinks • garagehouders • geboorde verkeerstunnel • gedichtjes • gehoorbescherming • giclées • gids adres- en telefoongegevens • graanjenever • grafisch ontwerp en productie • H2-receptorantagonist • HACCP • haar- en badproducten • herenpakken • herintreders • hondenavonturen • homeopathie en fytotherapie • hovenier • huiscentrales • ICT-services • ijs • inbraakpreventie • industriële dienstverlening • inkomensverzekering • interim personeel • internationale credit card • internetdiensten • jachtmakelaardij • jaarverslag supermarktketen • jeans • jubileumboek uitzendbureau • Kamers van Koophandel • kantoorartikelen • kantoorgebouwen • kapsalon • klantenbenadering amusementscentra • kernenergiecentrale • kinderen en geneesmiddelen • kinderspaarrekening • koffieconcepten en -machines • landingsbaan luchthaven • laserprinten • lichtreclame • luchtbehandelingsapparatuur • luchthavenreclame • luidsprekers • luxe personenauto's • makelaar • marketingcursussen • medewerkerstraining • medezeggenschapstraining • mobiele alarmering • multimedia notebooks • muziekspektakel • natuurbescherming • natuurgeneesmiddelen • installatiebranche • opleidingscentrum in/externe communicatie • paperbacks • papier • personal computers • personeelswerving • pils • pipetten • poetsdoeken • postzegels • prefab bouwsysteem • projectinrichting • rijksarchieven • sales promotion • schippersbeurzen • scooters • secretaressen • servicedienst installatietechniek • speciaalbier • sportblessures • staal- en aluminiumproducent • stomapatiënten • straattheater • stripalbums • subsidieaanvraag •tandpastakalender • tapijten • tax-free winkelen • technologie en innovatie • telefoonkostenspecificatie • telefoons en accessoires • telefoonverbindingen • telematica • televisiedrama • textielconcern • toeristisch magazine • uitkeringsinstantie • uitzendbureau • universiteitsbibliotheek • vacatures op managementniveau • vakopleiding schilders • vastgoedontwikkelaar • veiligheid scheepswerven • verpakkingssystemen • vertaalbureau • voorzieningen voor welgestelde senioren • waterkeringen • waterleiding en -levering • waterzuivering • wegrestaurants • werken in de horeca • winkelhelpdesk • zakelijk en forensenvervoer per trein • zegelacties • zeiltochten • ziektewetverzekering •

en kan dat ook voor jou doen

 

zelf schrijven knip 543

Veertien handige tips om zelf mee aan de slag te gaan

Kom je er toch niet uit? Dan help ik je graag verder.

 

Van A naar C en via K en Z weer naar B

 Sommige mensen schrijven van A naar Z: ze beginnen met zin één en pas als die helemaal goed is, gaan ze aan zin twee beginnen. Het is mooi als je zo kunt werken en het ook nog een goede tekst oplevert. Maar voor heel veel anderen werkt dat niet omdat ze op zin één of twee vastlopen – en dus ook niet aan de rest van de tekst toekomen.

Ben jij zo iemand? Probeer dan eens om het begin even over te slaan. Noteer wát je wilt schrijven, ook al heb je de exacte woorden nog niet. Ga dan aan de slag met de verdere tekst en kijk later nog eens naar het begin. Op zo’n manier even afstand nemen kan heel verfrissend werken.

Nog een tip: ga je een alinea grondig herschrijven, bewaar dan ook de oorspronkelijke versie. Dan kun je makkelijker vergelijken met wat je eerder had staan.

 

Schrijven is lezen

Schrijf je veel? Lees dan ook veel. Hoe meer voorbeelden je kent, des te meer keus je hebt. Neem ook zeker een kijkje bij je concurrenten: hoe pakken zij het aan, welke stijl gebruiken ze. Eén op één overnemen is natuurlijk niet de bedoeling, maar het kan je wel op ideeën brengen. Of een basis bieden voor een aanpak waarmee je je juist van ze onderscheidt.

 

Kort

Ik heb het al eerder gemeld: houd het kort. Een lange zin tussendoor kan, maar doorgaans moet 10 tot 15 woorden per zin je uitgangspunt zijn. Dat vinden de meeste mensen prettig om te lezen.

Bij veel lange zinnen raakt je lezer het overzicht kwijt. Hij blijft ‘hangen in de tekst’. Moet de zin nog een keer lezen. Extra moeite doen om de draad van het verhaal weer op te pakken. Misschien stopt hij wel helemaal met jouw tekst te lezen. Zonde van zijn tijd, zonde van jouw werk.

 

De kop vertelt het verhaal

In onze snelle informatiemaatschappij willen lezers in één oogopslag kunnen zien wat de essentie van een  artikel is. Of je daar blij mee moet zijn? Ik weet het niet. Maar je kunt er wel rekening mee houden, door binnen die ‘eerste scan’ van de lezer al duidelijk te maken waar de tekst over gaat.

Vat in de kop de grote lijn van het verhaal samen. Gebruik daarnaast tussenkopjes die het verhaal in ‘hapklare brokken’ verdelen. Knip voor een tussenkopje niet zomaar een stukje uit de alinea, maar zorg dat elk kopje de kern van het stukje tekst er onder weergeeft. Neem bijvoorbeeld dit tekstje.

Veel ouders hebben zich verbaasd over de opzet van het nieuwe begeleidingssysteem. Zo op het eerste gezicht zijn er alleen nadelen voor de ouders en voordelen voor de school. Maar bij doorvragen blijkt de zaak toch wat genuanceerder te liggen. “Op de lange termijn gezien hebben eigenlijk beide partijen voordeel van de nieuwe situatie”, zo vat een van de betrokkenen het samen.

Een kopje als Ouders verbaasd over nieuw systeem maakt niet duidelijk waar het om draait.  Nieuw systeem biedt voordelen voor iedereen doet dat wel.

 

Schrijven met structuur

Heb je veel te melden? Ga dan schematisch aan de slag. Zet – voor je aan de precieze verwoording begint – eerst op een rijtje wat je allemaal wilt vertellen. Waar begin je mee, wat is er belangrijk en wat niet, wat volgt waaruit en wat is je conclusie. Breng structuur en verband in je tekst aan, dan kun je veel gemakkelijker van het ene naar het andere onderwerp schrijven. Zo voorkom je dat je tekst een serie van losse mededelingen achter elkaar wordt.

 

Er wordt door mij iets verteld

Als er door jou een tekst geschreven wordt, dan is het zaak dat de lijdende vorm zo veel mogelijk vermeden wordt en de actieve vorm waar mogelijk gebruikt wordt. Zo wordt voorkomen dat je tekst onduidelijk wordt en door de lezer niet interessant wordt gevonden.
Dus liever zo:
Als je een tekst schrijft, is het zaak om de lijdende vorm zoveel mogelijk te vermijden en de actieve vorm te gebruiken. Zo blijft je tekst duidelijk en voorkom je dat de lezer deze niet interessant vindt.

 

Schrijven met een weegschaaltje

Sommige woorden passen perfect bij een product of dienst, andere beslist niet. Soms is dat meteen duidelijk (ijzergroothandel + 'verfijnd assortiment'), in andere gevallen kun je oneindig blijven twijfelen. En misschien is dat ook wel de enige manier: blijven afwegen.

Kun je niet op net dat éne woord komen (het ligt al op het puntje van je tong), zoek dan wat synoniemen op. Er zijn verschillende websites voor en er is ook een uitstekend (en misschien wel beter) boek voor: ‘Het juiste woord’ van L. Brouwers. Je kunt zomaar een alternatief tegenkomen dat je nog niet kende, of al lang vergeten was. Tegelijkertijd vergroot je je woordenschat.

 Blijf overigens twijfelen. Een tekst is nooit helemaal af, kan altijd beter. En zolang er niets gedrukt is of wordt, heb je alle ruimte om te schaven en te schuren.

 

Webtekst: kort en krachtig

Hou de tekst op een website kort – zeker als het om de homepage gaat. Voorkom in ieder geval dat de lezer moet scrollen om de hele tekst te zien. Heb je veel te vertellen, werk dan ook met korte alinea’s en een paar informatieve tussenkopjes, dan is een snelle scan voldoende voor een eerste indruk.
Plaats je een opsomming, bijvoorbeeld een overzicht van diensten, kies dan voor bullet points. Dat houdt het overzichtelijk. Hieronder zie je het verschil.

Wij verzorgen onder meer tuinontwerp, aanleg, onderhoud, beplanting, gazonverzorging, besproeiing, bestrating en het plaatsen van schuttingen.

Wij verzorgen onder meer:

  • tuinontwerp
  • aanleg
  • onderhoud
  • beplanting
  • gazonverzorging
  • besproeiing
  • bestrating
  • plaatsen van schuttingen.

 Heb je eenmaal de interesse van je bezoeker gewekt, dan kun je op onderliggende pagina’s wel (iets) langere teksten plaatsen. De lezer is bereid om informatie tot zich te nemen en zal daar dan ook iets meer moeite voor willen doen. Maar ook dan geldt dat een en ander overzichtelijk moet zijn. Zorg er dus ook voor dat je website logisch opgebouwd is, van algemeen naar specifiek en nog specifieker. Bezoekers die op je site verdwalen, weten verrassend snel de uitgang te vinden.

 

U en de klant

Tegen wie je het ook hebt, wees zo duidelijk mogelijk. Als je je rechtsreeks tot je lezer of bezoeker wilt richten, kies dan voor ‘je’ of ‘u’. Welke van de twee, dat is afhankelijk van het soort product of dienst dat je biedt en zeker ook de manier waarop jouw klanten het liefst aangesproken willen worden. Gaat het om een lekkere maaltijd of een bol breiwol, dan kun je gerust voor ‘je’ kiezen. Bij een levensverzekering lijkt ‘u’ meer op z’n plaats.

Probeer ‘de klant’ te vermijden. Dat klinkt onnodig afstandelijk en kan ook nog eens heel verwarrend zijn. Als je bijvoorbeeld leest “Heeft u een probleem? Onze klanten gaan voor.”, hoor je dan wel of niet bij die klanten?

 

Over jezelf schrijven

Als je in een brochure of op een website iets over jezelf vertelt, ben je dan zelf aan het woord of praat je ‘over jezelf’? Kies je voor persoonlijk of voor iets meer afstandelijk? Vergelijk deze twee eenvoudige voorbeelden eens.

1) Peter Blok is een ervaren vormgever. Hij gaat graag voor u aan de slag.
2) Ik ben Peter Blok, ervaren vormgever. Ik ga graag voor u aan de slag.

Ik kies meteen voor 2. Wees zo persoonlijk als het maar kan. Je verkoopt immers niet alleen je product of dienst, maar ook jezelf als leverancier.
Het lijkt een logische keuze – en toch zie het nog vaak anders. Misschien durven ondernemers zichzelf niet zo op de voorgrond te plaatsen. Maar met die bescheidenheid schiet je weinig op. Het gaat om jou, jouw werk, jouw bedrijf. Laat je dus zien.

Wat je overigens ook tegenkomt: het eenmansbedrijf dat indruk wil maken door zich als ‘wij’ te presenteren.
“Arend Bakker, ervaren loodgieter. Wij staan 24 uur per dag voor u klaar.”
'Wij, Arend?' Dat klikt wel heel erg koninklijk.

Gaat het om meerdere personen, dan heb je de keus uit ‘wij’ en de bedrijfsnaam. Ook hier geef ik de voorkeur aan de persoonlijke variant. Laat zien dat er mensen achter het bedrijf zitten, daar willen klanten contact mee hebben.
Er zijn uiteraard wel sectoren en instellingen die van nature wat formeel zijn en daarom minder snel voor ‘wij’ zullen kiezen. Maar ook daar zie je het gebeuren. Denk maar aan de Belastingdienst: “Leuker kunnen we het niet maken, wel makkelijker”.

Wees verder vooral consequent. Je kunt ermee spelen, bijvoorbeeld in de eerste alinea de formele bedrijfsnaam noemen en verder ‘wij’ en ‘ons’ gebruiken. Maar alles door elkaar, dat is verwarrend. Dus zeker niet zo:
“Van Dijk en Partners heeft alles in huis om uw zakelijke bijeenkomst te laten slagen. Wij kopen scherp in en leveren direct vanuit ons magazijn. Van Dijk en Partners kan bovendien bogen op een jarenlange ervaring in horeca-ondernemingen en events. Onze garantie voor uw succes.”

 

Gevonden worden en gelezen worden

 “Maak op basis van de aangeleverde 20 trefwoorden tekstjes van elk 250 woorden. Elk tekstje moet uniek zijn, want Google wil geen duplicaatteksten.” Je kunt op je vingers natellen dat dat geen lekker lopend tekstje wordt – zeker als de tarieven ook nog bedroevend laag zijn.
Verrassend genoeg zal de opdrachtgever toch nog vaak tevreden zijn. De website wordt beter gevonden en daar gaat het tenslotte om. Toch?

 Ja en nee. Het begint met meer traffic naar je website. Maar dat is pas het halve werk. Bezoekers moeten vervolgens uitgenodigd worden om verder te kijken, meer over je product of dienst te weten te komen. Dat lukt je niet met een tekst die puur op ‘vinden’ geschreven is. Dan zijn ze net zo snel weer weg, als dat ze je site gevonden hebben.

 Ik kies er voor om eerst een pakkende tekst te schrijven. Als dat goed gebeurt, zit de helft van de gewenste woorden er vanzelf al in. Vervolgens kijk ik nog eens naar het lijstje met trefwoorden en kan ik de tekst hier en daar aanpassen. Maar de tekst moet wel prettig leesbaar blijven. Zoveel zoekwoorden erin proppen zodat Google het nog nét goed vindt, levert teksten voor zoekmachines op. Niet voor mensen.

 

Je passie hoog in het vaandel dragen

Als je je (enigszins) wilt onderscheiden, moet je clichés uit de weg gaan. Alleen door buiten de gebaande paden te treden, kun je opvallen en zal je beter onthouden worden. De kop van dit stukje is samengesteld uit twee van die gemeenplaatsen. Om met de eerste te beginnen: als je beroep, bedrijf of hobby niet je passie is, tel je echt niet mee.

Vorig jaar maakte ik al eens een kleine inventarisatie van passie op het internet (websites, congressen, vacatures etc.), hieronder een update. Vast niet volledig, maar het geeft je een idee van de ‘ongekende mogelijkheden’.

Passie voor adverteerders # Passie voor Ajax # Passie voor ambachten # Passie voor autisme # Passie voor automotive # Passie voor de autosector # Passie voor autosport # Passie voor Bach # Passie voor beauty # Passie voor beeldhouwen # Passie voor Biobased # Passie voor bloemen # Passie voor boeken # Passie voor borduren # Passie voor Botopassie # Passie voor bouwen, begeleiden en groeien # Passie voor breien # Passie voor brocante # Passie voor budo # Passie voor chocolade # Passie voor coachen # Passie voor compassie # Passie voor cultuur # Passie voor DAF # Passie voor design en processing # Passie voor dieren # Passie voor drop # Passie voor duurzaamheid # Passie voor eten # Passie voor het evangelie # Passie voor fietsen # Passie voor film # Passie voor de financiële sector # Passie voor food # Passie voor games # Passie voor gezondheid # Passie voor glas # Passie voor gordijnen # Passie voor gras # Passie voor groen # Passie voor groenten # Passie voor de Hermitage # Passie voor handbal # Passie voor hoortechniek # Passie voor Horeca # Passie voor hout # Passie voor hygiëne # Passie voor ICT # Passie voor illusie # Passie voor implementaties # Passie voor interieur # Passie voor internet marketing # Passie voor een jassie # Passie voor jeugdzorg # Passie voor Jezus # Passie voor kaartjes # Passie voor kaas # Passie voor klantcontact # Passie voor de klas # Passie voor klassiek # Passie voor kleur # Passie voor koken # Passie voor kunst # Passie voor kwaliteit # Passie voor leiderschap # Passie voor leren # Passie voor leven # Passie voor licht # Passie voor lingerie # Passie voor logistiek # Passie voor marketing # Passie voor mensenrechten # Passie voor metaal # Passie voor meubelen # Passie voor Midden-Delfland # Passie voor missie # Passie voor mossen # Passie voor muziek op Gelderse kastelen # Passie voor nagels # Passie voor Napels # Passie voor natuur # Passie voor nieuws # Passie voor ondernemen # Passie voor onderwijs # Passie voor ontbijt # Passie voor ontwikkelen # Passie voor paarden en ruitersport # Passie voor papier # Passie voor parken # Passie voor Pasen # Passie voor passie # Passie voor pasta # Passie voor pellets # Passie voor pensioen # Passie voor perfectie # Passie voor Piazzolla # Passie voor piepers # Passie voor pizza # Passie voor poker # Passie voor de polder # Passie voor preken # Passie voor poppen # Passie voor preventie # Passie voor proeven # Passie voor professie # Passie voor professionaliteit # Passie voor projecten # Passie voor pruiken # Passie voor Psp # Passie voor psychologie # Passie voor publieke verantwoording # Passie voor puur # Passie voor het recht # Passie voor reizen # Passie voor resultaat # Passie voor rozen # Passie voor sales # Passie voor schilderijen # Passie voor schrijven # Passie voor sfeer # Passie voor sigaren # Passie voor slapen # Passie voor smaak Passie voor speelgoed # Passie voor sport # Passie voor stoom # Passie voor streek # Passie voor systemen # Passie voor taal # Passie voor talen # Passie voor talent # Passie voor techniek # Passie voor tekst # Passie voor textiel # Passie voor tomaat # Passie voor je toekomst # Passie voor tuinen # Passie voor Utrecht # Passie voor je vak! # Passie voor vilt # Passie voor vis # Passie voor vliegen # Passie voor voeding # Passie voor voetbal # Passie voor de walvis # Passie voor warmte # Passie voor werk # Passie voor whisky # Passie voor wijn # Passie voor wonen # Passie voor zoet # Passie voor zorg en welzijn

Niet doen dus. Dan die andere kraker: wat staat er zoal hoog in het vaandel van ondernemend Nederland?

Arbeidsomstandigheden # Betrouwbaarheid # Cliëntgerichtheid # Compassie # Creativiteit # Dierenwelzijn #  Duurzaamheid # Duurzaam ondernemen # Eerherstel # Eerlijkheid # Empathie # Energiebesparing # Fair play # Gastvriendelijkheid # Gastvrijheid # Gedrevenheid # Gezelligheid # Haar # Hygiëne # Innovatie # Inspraak # Integriteit # Klanttevredenheid # Kwaliteit # Medewerkers # Menselijk kapitaal # Milieu # Multicul # MVO # Ontzorgen # Opleiden # Privacy # Productkwaliteit # Respect # Service # Snelheid # Solidariteit # Sportiviteit # Toegankelijkheid # Vakkennis # Veiligheid # Verantwoordelijkheid # Verscheidenheid # Zekerheid # Zelfstandigheid

 'Hoog in het vaandel' is 26 miljoen keer te vinden in Google. Kwaliteit staat ruim 14 miljoen keer hoog in het vaandel, service is goed voor meer dan 12 miljoen. Wordt het al tijd voor iets anders?

 

De betovering verbroken

 In een goede, prettig leesbare tekst neem je de lezer op sleeptouw. Je voert hem van alinea naar alinea. Boeit hem van het intro tot aan de conclusie. Je betovert de lezer. Maar er hoeft maar dát te gebeuren of de betovering is voorbij. Als de tekst hapert, hapert de lezer ook. En dan gaat hij aan andere dingen denken dan aan wat jij te vertellen hebt.
Vergelijk het met een spannende film in de bioscoop. Je zit er ‘helemaal in’, tot iemand in de rij voor je een zak chips opentrekt en de volgende tien minuten lekker krokant gaat zitten zijn.

Wat zijn zulke ‘vastlopers’ in de tekst dan? Dat zit ’m bijvoorbeeld in variatie. Een tekst die zichzelf herhaalt in zinsbouw en woordkeus is saai. Bovendien ga je denken ‘Heb ik dat net niet al gelezen?’ en poef: weg betovering. Lees deze tekst eens.
Als ervaren lichtspecialisten kunnen wij voor al uw evenementen voor het licht zorgen. Ook kunnen wij zorgen voor alle muziekvoorzieningen op uw evenementen. Onze ervaring in de theaterwereld maakt ons tot specialisten voor al uw theaterwensen.
Het is een voorbeeld van eigen hand maar geloof me, ik heb het vaak stukken erger gezien. Het zou ook zo kunnen.
Als ervaren lichtspecialisten laten wij elk evenement slagen. Door onze brede kennis van de theaterwereld kunnen wij ook voldoen aan andere wensen, bijvoorbeeld waar het gaat om de muziekinstallatie.

Zo is het helderder en leest het prettiger. De tekst is trouwens ook iets korter geworden en dat kan helemaal geen kwaad. Schrijven is schrappen. Houd het kort en verzand niet in ellenlange omschrijvingen.

Is er nog meer veranderd? Ik heb één keer ‘kunnen’ geschrapt. Dat maakt de tekst sterker. Het is nu minder ‘misschien’ en meer ‘dat regelen we voor u’.

 

Ome Dirrek betaald het meeste

 Je ziet het helaas nog vaak: een brochure of website die vervuild wordt door knoeperds van taalfouten. Het weerwoord van de afzender is vaak: “Ik heb er zeker overheen gelezen. Maar het is niet erg hoor, dat zullen de meeste bezoekers dan ook wel doen.” De vraag is of ze dat ook inderdaad doen – en vooral wat er gebeurt als ze dat niet doen.

Als er bij de oudijzerhandel een bord op het hek hangt met de tekst “Ome Dirrek betaald het meeste voor u metale”, dan zal niemand over de spelfouten vallen. Dirk is een sympathieke kerel die z’n eigen reclame maakt. Leuk, recht door zee. En hij geeft vast een mooie prijs voor je doosje lood.
Anders wordt het als Dirk dezelfde tekst op z’n nieuwe website zet. Er zal ongetwijfeld iemand zijn die hem vertelt dat het niet klopt zo, dat je website taalkundig wel in orde moet zijn. Of Ome Dirrek daar dan wat mee doet, is een ander verhaal.

Maar stel je nu eens voor dat zo’n schrijffout staat op de website van een iets professioneler bedrijf, bijvoorbeeld een onderneming in beveiligingsinstallaties, een tandartsenpraktijk of een groothandel in diervoeders. Of in de brochure van een IT-specialist, een drukkerij of een sales promotion organisatie.
Lang niet iedereen zal het zien. Wie het wel ziet, zal zich er misschien niet aan storen. Maar als iemand zich er wél aan stoort, kan dat een negatieve uitstraling hebben op je product of dienst. En heb je een potentiële klant minder.

Voorkom dat dus. Lees je teksten altijd zorgvuldig door, vóór je ze publiceert of naar de drukker stuurt. Laat de tekst ook door twee, drie anderen lezen, zij zien zeker dingen waar jij zelf overheen leest.
Gebruik een spellingchecker, maar vertrouw daar niet blindelings op. Die maakt immers geen onderscheid tussen ‘mij’ en ‘jij’, ‘ze’ en ‘we’, ‘dranken’ en ‘dronken’, ‘confectie’ en ‘convectie’ – het zijn allemaal correcte woorden.

Nog een tip: lees je tekst van achter naar voren. Je loopt dan minder kans dat je gaat nadenken over de formulering en je kunt je beter concentreren op de afzonderlijke woorden.

 

 

 

 

Bewaren